Unia Europejska
Rozmiar tekstu: -+
Dla niepełnosprawnych Dla słabowidzących Wersja graficzna Język migowy

Powiat, w którym
chce się żyć!

18°C
13 km/h
1008 hPa
Powiatowy monitoring powietrza

Pochwała dla jabłek

Jesień w sadzie kojarzy się przeważnie z jabłkami - kolorowymi, błyszczącymi i smacznymi. Nie znam ogrodu, w którym nie rośnie chociaż jedna jabłoń. Dla wielu owoc ten zaliczany jest do smaków naszego kraju.

Ponieważ Polska jabłkiem stoi, wydaje się, że ten owoc rósł na polskich ziemiach od zawsze. Nic bardziej mylnego - pojawił się u nas dopiero w XII wieku. Jabłka pochodzą z Azji Środkowej, gdzie ich dzikie gatunki występowały kilka tysięcy lat temu. Z Azji Centralnej Jedwabnym Szlakiem nasiona jabłek trafiły na wybrzeża Morza Czarnego, a następnie do Polski i do innych krajów. Jest takie stare angielskie powiedzenie: "By nie czekać do doktora, jabłka co dzień zjedz półtora". I jak to często z mądrościami ludowymi bywa, jest w tym dużo prawdy.

Jabłka to źródło wielu witamin i minerałów. Zawierają m.in witaminy z grupy B, które wspierają nasz układ nerwowy i beta karoten odpowiadający za wygląd skóry. Również zawarta w jabłkach witamina C wspomaga naszą odporność, a witamina E zadba o młody wygląd skóry. Witamina K zawarta w jabłkach odpowiada za krzepnięcie krwi i ma działanie przeciwnowotworowe. Spożywając jabłka, oczyszczamy nasz organizm z substancji toksycznych, regulujemy pracę układu pokarmowego. Co ważne, jabłka należą do grupy owoców o niskim indeksie glikemicznym – wolno uwalniają cukry, nie doprowadzając do nagłych jego skoków. Owoce zawierają mało kcal, a dzięki pektynom są sycącym źródłem energii. Jabłka  regulują poziom cholesterolu we krwi, zapobiegają miażdżycy, minimalizują ryzyko zawału. Suma wszystkich składników zawartych w owocach przyczynia się do ogromnego, zdrowotnego oddziaływania na nasz organizm.

Warto również dodać, że przeciętnie człowiek zjada około 65 jabłek rocznie. Każdy z nas oprócz nazwy odmianowej jabłka znajdzie również własny, ulubiony smak, a jest w czym wybierać. Na świecie można doliczyć się ponad 10 000 odmian, a ich smak, przystępna cena i ogólna dostępność sprawiają, że są to najczęściej konsumowane owoce świata.

Jabłka w moim sadzie już zerwane, ale pozostały jeszcze spady jabłek, które nie będą uprzątnięte do wiosny. Wiem, że to nie jest zgodne ze sztuką ogrodniczą, ale kiedy ptakom i innym dzikim zwierzętom znudzi się kukurydza na okolicznych polach, zawitają jak każdego roku do mojego sadu, aby posmakować jabłek. One też wiedzą, co dobre.

No i jak tu nie chwalić jabłek?
Smacznego !

Jabłka


Liście - dary jesieni

Jesień - liście opadają z drzew, jest już po zbiorach, czas na odpoczynek dla drzew.

Rok zbliża się do końca, dni coraz krótsze, szaro, pada deszcz. Koloru jesieni dodają liście, mieniąc się czerwieniami, żółciami, brązem i innymi odcieniami barw. Ciekawe jest, że kolor jesiennych liści zależy w dużym stopniu od pogody pod koniec lata, ponieważ gorące dni i zimne noce stymulują produkcję związków chemicznych, które właśnie odpowiadają za czerwone zabarwienie liści. Jesienią widać prawdziwe kolory liści, kiedy chlorofil  odpowiadający za zielony kolor blednie. Czy wiecie, że liście opadają, gdy ich komórki rozkładają się pomiędzy ogonkiem liścia a gałązką? W przeciwieństwie do materii zielonej, liście potrzebują mało azotu do rozłożenia się w podłożu.

Opadające liście dla wielu właścicieli ogrodów są zmorą, wymagają zebrania. Cóż, kiedy zdobiły drzewa w lecie to cieszyły oczy. Taka kolej rzeczy, za parę miesięcy, kiedy drzewa odpoczną, znów będą nas cieszyć nowe liście. A co zrobić teraz z liśćmi? Nie palmy w żadnym wypadku liści! W miejscu spalania odpadów organicznych życie mikrobiologiczne w glebie zamiera, a w zgromadzonych stertach liści i innych odpadów zielonych często znajdują schronienie różne drobne zwierzęta, które mogą zginąć podczas spalania, np. śpiące jeże, mrówki, dżdżownice, biedronki, skorki i inne. A smog?!

Jeśli nie możemy ich zagospodarować we własnym ogrodzie, oddajmy je jako odpady biodegradowalne. Potraktujmy liście jako kolejny dar natury.

Liście


Zbierajmy odpowiedzialnie, żyjmy świadomie

Zbliżamy się zakończenia sezonu grzybowego. W polskich lasach przyszedł czas na typowe gatunki, charakterystyczne dla okresu jesiennego. Mowa tutaj o takich grzybach jak rydze, opieńki czy sporadycznie pojawiające się czubajki kanie, które podobne są do wielu innych grzybów w tym także tych niejadalnych. Ostatnie zatrucia grzybami na terenie kraju to zatrucia muchomorem zielonawym, który jest mylony z czubajką kanią.

Od dawna  grzyby są  składnikiem wielu tradycyjnych polskich potraw. Należy mieć świadomość, że nieznajomość grzybów może doprowadzić do poważnego uszczerbku na zdrowiu, a nawet do śmierci.

Grzyb Czubajka Kania Czubajka Kania yes               Grzyb Muchomor Zielonawy Muchomor Zielonawy no

Krzysztof Kosiński
Nauczyciel biologii w 1 LO im. Króla Władysława Jagiełły w Dębicy
Klasyfikator grzybów świeżych


Las dla każdego

Czym  jest  las? Przyroda  tworzy  dla  nas  cudowne  ispokojne  miejsce, jakim  jest  las,  niemal zielone sanktuarium nieograniczone czasem, niezamknięte wczterech ścianach.

Las na pierwszy rzut oka wygląda monotonnie – wszędzie drzewa. Ale po głębszym, wnikliwym spojrzeniu na las,można dostrzec mnóstwo detali,w których ukryta jest siła lasu.

Jak więc człowiek czuje się w tak złożonym ekosystemie, jakim jest las?

CZYTAJ INFORMACJĘ

Las we mgle fot. pixabay.com


ZS 4 w Dębicy - Sprzątanie Świata

24 i 25 września uczniowie klas pierwszych i drugich  Technikum Zespołu Szkół Nr 4 w Dębicy uczestniczyli w 27 Akcji "Sprzątanie Świata". W tym roku wyjątkowo sprzątanie odbywało się na terenie miasta Dębica, klasa pierwsza wraz z opiekunami sprzątała Las Wolica, klasa II Park Jordana.

CZYTAJ SPRAWOZDANIE

Uczeń zbiera śmieci Grupa młodzieży Młodzież zbiera śmieci Młodzież zbiera śmieci Wystawa - gazetka szkolna


II LO w Dębicy - Sprzątanie Świata

W dniu 28 września 2020 r., zgodnie z coroczną tradycją, uczniowie II Liceum Ogólnokształcącego w Dębicy wzięli udział w Akcji Sprzątanie Świata, która promuje działania na rzecz poszanowania środowiska oraz kształtuje postawy proekologiczne. W zbiórce uczestniczyła klasa 2Ep pod opieką p. Małgorzaty Ostrowskiej.

CZYTAJ SPRAWOZDANIE

Grupa młodzieży Grupa młodzieży zbiera śmieci Grupa młodzieży zbiera śmieci


Sprzątanie Świata w gminie Pilzno

Uczniowie klasy pierwszej Liceum Ogólnokształcące w Pilźnie wzięli udział w akcji „Sprzątanie świata” w dniu 28 września br. Posprzątali fragment "Drogi św. Jakuba" biegnącej przez Pilzno.

Grupa młodzieży Grupa młodzieży Zebrane śmieci

 


Sprzątanie Świata w gminie Jodłowa

23 września br., w pięknych okolicznościach przyrody, jakich dostarcza nam Jodłowa, wyruszyliśmy w teren, aby przyłączyć się do akcji „Sprzątanie świata”. Klasa II a sprzątała okolice szkoły, klasy II b oraz III LO wyruszyły w kierunku Dębowej, natomiast klasa I LO na Wisową. Pogoda dopisywała, więc ochoczo wzięliśmy się do pracy. Niestety – efekty przerosły nasze wyobrażenie. Bardzo szybko worki, w które się zaopatrzyliśmy, były pełne. Mimo wszystko ten dzień był piękny, pełen wrażeń, ale i refleksji: dbajmy o nasze otoczenie, nie tylko to najbliższe, ale również o okolicę; kiedy wychodzimy na spacer czy na grzyby, pomyślmy o tym, aby zebrać po drodze przynajmniej po jednej rzeczy, która leży w miejscu, w którym nie powinna być, i wyrzucić ją do właściwego pojemnika.

Uczniowie LO w Jodłowej

Młodzież zbiera śmieci Zebrane śmieci Grupa młodzieży Uczeń trzyma opony Młodzież wrzuca śmieci do worka Grupa młodzieży Młodzież podczas odpoczynku

 


Dzień Długu Ekologicznego

W sobotę 22 sierpnia wypadał w tym roku światowy Dzień Długu Ekologicznego, co wynika z danych Global Footprint Network. To oznacza to, że od tego dnia do końca roku korzystanie z Ziemi dla świata będzie „na kredyt", czyli korzystaniem  z zasobów, których Ziemia nie jest w stanie odnowić w ciągu jednego roku. Dzień Długu Ekologicznego w Polsce w tym roku przypadał 14 maja.

Dzień Długu Ekologicznego to dzień w roku, w którym ludzkość wykorzystała już „przysługujące" jej zasoby Ziemi na dany rok kalendarzowy. Te zasoby to m.in. lasy, ziemia uprawna, pastwiska, łowiska, paliwa kopalne. Zasoby to wielkości takie ile w ciągu roku nasza planeta jest w stanie wytworzyć.

Pocieszające jest to, że w tym roku Dzień Długu Ekologicznego dla całego świata wypadał dużo później jak w ostatnich latach. W 2018 i 2019 r. Dzień Długu Ekologicznego przypadał już pod koniec lipca. Przyczyną późniejszego „przypadania” Dnia Długu Ekologicznego jest epidemia COVID-19, która zatrzymała na pewien czas działania człowieka m.in. ograniczając tym samym naszą emisję CO2. Według prognozy Międzynarodowej Agencji Energetycznej istnieje możliwość, że w tym roku globalna emisja dwutlenku węgla może spaść o 8 %. Istotne jest to że, im wcześniej w ciągu roku wypada Dzień Długu Ekologicznego oznacza to, że ludzkość więcej eksploatuje planetę i więcej jej zasobów odbiera się przyszłym pokoleniom.
 
22 sierpnia to Dzień Długu Ekologicznego dla całego świata łącznie. W skali całego świata są kraje takie jak Katar i Luksemburg, gdzie Dzień Długu Ekologicznego wypadał w tym roku kolejno 11 i 16 stycznia. Ważne jest że, są  kraje takie jak Niger, Kirgistan gdzie Dzień Długu Ekologicznego będzie obchodzony pod koniec grudnia br. W Polsce Dzień Długu Ekologicznego w tym roku wypadł 14 maja. Również 14 maja obchodziły Dzień Długu Ekologicznego m.in. Francja i Włochy.
 
Łączny dług ekologiczny ludzkości to obecnie około 18 lat. Oznacza to że, dla pełnego zregenerowania Ziemi potrzeba 18 lat  przy założeniu, że skutki wykorzystywania zasobów ponad miarę byłyby odwracalne.

Zmniejszenie zdolności biologicznych Ziemi może wynikać z:
- wykorzystywania węgla, gdzie zmniejszenie wykorzystywania o połowę przesunęłoby datę Dnia Długu Ekologicznego o 93 dni,
- wykorzystywania około połowy zdolności biologicznych Ziemi w procesie produkcji żywności. Zmniejszając ilości „marnowanej” żywności o 50 % Dzień Długu Ekologicznego byłby opóźniony o 13 dni,
- ograniczenie spożycia  mięsa o połowę  wpłynęłoby na opóźnienie Dnia Długu Ekologicznego o 17 dni.

Korzystne dla Ziemi jest:
- produkcja roślin, ponieważ  jest mniej obciążająca dla planety,
- zalesianie,
- zarybianie,
- korzystanie z odnawialnych źródeł energii,
- korzystanie z transportu bez emisyjnego np. z roweru.

Kula ziemskafot. pixabay.com

 


Sprzątanie świata w powiecie dębickim

W dniach 23-29 września 2020 r. odbędzie się 27. Akcja Sprzątania Świata w Powiecie Dębickim pod hasłem Plastik? Rezygnuję. Redukuję. Segreguję.

Od 2005 r. Starostwo Powiatowe w Dębicy realizuje program „Ład i porządek w lasach powiatu dębickiego” m.in przy współudziale Nadleśnictwa Debica. Akcja ta jest składową częścią ogólnopolskiego Sprzątania Świata. W tym roku z uwagi na sytuację epidemiologiczną weźmie udział około 500 osób, głównie uczniowie szkół ponadpodstawowych wraz z opiekunami.

HARMONOGRAM

Mapa świata, kosze na śmieci segregowane

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

fot. pixabay.com